{"id":12503,"date":"2022-09-20T14:19:49","date_gmt":"2022-09-20T12:19:49","guid":{"rendered":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/?p=12503"},"modified":"2023-01-16T11:19:35","modified_gmt":"2023-01-16T10:19:35","slug":"ozdobne-szczypce-z-grobu-wojownika-w-opaleniu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/zabytek-miesiaca\/zabytek-miesiaca-archiwum-2022\/ozdobne-szczypce-z-grobu-wojownika-w-opaleniu\/","title":{"rendered":"Ozdobne szczypce z grobu wojownika w Opaleniu. Zabytek Miesi\u0105ca MAG – pa\u017adziernik 2022"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Zabytek\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Na cmentarzysku w Opaleniu<\/strong> (gmina Gniew) odkryto oko\u0142o 400 staro\u017cytnych grob\u00f3w<\/strong>. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich stanowi\u0142y poch\u00f3wki kultury oksywskiej i wielbarskiej pochodz\u0105ce z czasu od II wieku p.n.e. do III wieku n.e. By\u0142y to zar\u00f3wno groby cia\u0142opalne, jak i inhumacyjne.<\/h2>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W\u015br\u00f3d kilkudziesi\u0119ciu obiekt\u00f3w zwi\u0105zanych z kultur\u0105 oksywsk\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwraca gr\u00f3b 326, cia\u0142opalny, popielnicowy, ods\u0142oni\u0119ty w 2008 roku, a datowany na po\u0142ow\u0119 I wieku p.n.e. Zniszczona popielnica wyst\u0105pi\u0142a p\u0142ytko pod powierzchni\u0105, otoczona czarn\u0105 ziemi\u0105 z resztkami stosu cia\u0142opalnego, na kt\u00f3rym skremowano wojownika, zmar\u0142ego w wieku 40\u201350 lat.<\/p>

W resztkach naczynia, po\u015br\u00f3d ko\u015bci, znaleziono przedmioty wykonane z \u017celaza: du\u017c\u0105 zapink\u0119 do spinania p\u0142aszcza, a tak\u017ce grot zdobiony wytrawianym ornamentem uko\u015bnej kratki oraz tok, czyli cz\u0119\u015bci broni drzewcowej \u2013 w\u0142\u00f3czni. Jednak najciekawszym elementem wyposa\u017cenia grobu okaza\u0142y si\u0119 unikatowe szczypce wykonane z br\u0105zu<\/strong>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Popielnica\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Popielnica z grobu 326 podczas eksploracji. Fot. Ewa Adamska-Grzyma\u0142a<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Smuk\u0142a p\u0119setka, o d\u0142ugo\u015bci ponad 13 cm, ma uszko w kszta\u0142cie pier\u015bcienia, poni\u017cej kt\u00f3rego znajduje si\u0119 p\u0142askokulista i \u017cebrowana, oddzielona listwami plastycznymi kulka; na niej widoczne s\u0105 resztki czerwonej emalii<\/strong>. Powierzchnie obu ramion w dolnej cz\u0119\u015bci, przy \u0142apkach, ozdobiono trzema poprzecznymi \u017c\u0142obkami, poni\u017cej kt\u00f3rych umieszczono trzy k\u0105ty zwie\u0144czone wybijanym k\u00f3\u0142eczkiem.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"MAG\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"MAG\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"MAG\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Najlepsza i najbli\u017csza terytorialnie analogia do tego zabytku to p\u0119setka (d\u0142ug. 10,5 cm) z grobu popielnicowego 93 w Pruszczu Gda\u0144skim (stan. 10). Oba okazy, opale\u0144ski\u00a0 i pruszcza\u0144ski, wykonano w ten sam spos\u00f3b \u2013 technik\u0105 odlewu, a nast\u0119pnie rozci\u0119cia i przekucia.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Pesetki\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
P\u0119setki br\u0105zowe (nr 7 \u2013 p\u0119setka z Pruszcza Gd.). \u0179r\u00f3d\u0142o: A. Strobin, \u201eP\u0119setka br\u0105zowa z cmentarzyska kultury oksywskiej w Wyczechowie, pow. kartuski\u201d [w:] \u201eWiadomo\u015bci Archeologiczne\u201d, t. LVIII<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Celtowie u\u017cywali emalii w kolorze czerwonym do zdobienia wyrob\u00f3w metalowych<\/strong>, takich jak cz\u0119\u015bci stroju, ozdoby, uzbrojenie czy elementy uprz\u0119\u017cy ko\u0144skiej. Wykorzystanie emalii na kontynencie, ale przede wszystkim na Wyspach Brytyjskich, by\u0142o stosowane od III wieku p.n.e. Poza kultur\u0105 late\u0144sk\u0105 przedmioty ozdabiane czerwon\u0105 emali\u0105 znajdowane s\u0105 na terenach germa\u0144skich w p\u00f3\u0142nocno-zachodniej Europie, a tak\u017ce w Skandynawii. Na tych obszarach umiej\u0119tno\u015b\u0107 zdobienia emali\u0105 przej\u0119to od rzemie\u015blnik\u00f3w celtyckich. Na ziemiach polskich zabytki z czerwon\u0105 emali\u0105 (zapinki i naszyjniki) pojawiaj\u0105 si\u0119 rzadko i przede wszystkim na Pomorzu Zachodnim. Przypuszczalnie to tam istnia\u0142y zak\u0142ady emalierskie.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Helm\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
He\u0142m celtycki zdobiony z\u0142otem i czerwon\u0105 emali\u0105. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u201eLes Celtes\u201d, 2001 r.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Lancuchowy\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\u0141a\u0144cuchowy pas kobiecy zdobiony czerwon\u0105 emali\u0105. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u201eLes Celtes\u201d, 2001 r.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Zapinka\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Zapinka dekorowana czerwon\u0105 emali\u0105. \u0179r\u00f3d\u0142o: \u201eLes Celtes\u201d, 2001 r.<\/figcaption>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/figure>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Szczypce, w zale\u017cno\u015bci od kszta\u0142tu i rozmiar\u00f3w, s\u0142u\u017cy\u0142y do czynno\u015bci kosmetycznych i medycznych (podobnie jak wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie). Mog\u0142y tak\u017ce pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 ozdoby, co dotyczy przede wszystkim atrakcyjnych p\u0119setek wykonywanych ze stop\u00f3w miedzi, dekorowanych cz\u0119\u015bciej ni\u017c przybory z \u017celaza. Szczypczyki mog\u0142y by\u0107 noszone przy pasie lub na szyi.<\/p>

P\u0119setki na Pomorzu Wschodnim w II i I wieku p.n.e. znajdowane s\u0105 g\u0142\u00f3wnie w grobach wraz z uzbrojeniem, co \u015bwiadczy o tym, \u017ce ich u\u017cytkownikami byli m\u0119\u017cczy\u017ani \u2013 wojownicy.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Tekst: Ma\u0142gorzata Tuszy\u0144ska<\/em><\/strong>, Anna Strobin
<\/em>Redakcja: Marcin Fedoruk<\/em>
Zdj\u0119cia zabytku: Zofia Grunt
<\/em>Opracowanie graficzne: Lidia Nadolska<\/em><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Na cmentarzysku w Opaleniu (gmina Gniew) odkryto oko\u0142o 400 staro\u017cytnych grob\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich stanowi\u0142y poch\u00f3wki kultury oksywskiej i wielbarskiej pochodz\u0105ce z czasu od II wieku p.n.e. do III wieku n.e. By\u0142y to zar\u00f3wno groby cia\u0142opalne, jak i inhumacyjne. W\u015br\u00f3d kilkudziesi\u0119ciu obiekt\u00f3w zwi\u0105zanych z kultur\u0105 oksywsk\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwraca gr\u00f3b 326, cia\u0142opalny, popielnicowy, ods\u0142oni\u0119ty w […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":12504,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[116],"tags":[],"class_list":["post-12503","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-zabytek-miesiaca-archiwum-2022"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12503"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12503\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}