{"id":1505,"date":"2019-01-03T09:30:04","date_gmt":"2019-01-03T08:30:04","guid":{"rendered":"https:\/\/archeologia.t33.pl\/2019\/01\/03\/styczen-2019\/"},"modified":"2023-01-16T11:19:24","modified_gmt":"2023-01-16T10:19:24","slug":"styczen-2019","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/zabytek-miesiaca\/zabytek-miesiaca-archiwum-2019\/styczen-2019\/","title":{"rendered":"STYCZE\u0143 2019"},"content":{"rendered":"

Popielnica z cmentarzyska w R\u0119bie<\/strong><\/h1>\n

\"PopielnicaMalownicze Pojezierze Kaszubskie by\u0142o miejscem bogatego osadnictwa pradziejowego. Dla archeolog\u00f3w jednym z ciekawszych okres\u00f3w jest wczesna epoka \u017celaza (ok. 700\u2013400\/300 r. p.n.e.). To w\u0142a\u015bnie wtedy dosz\u0142o do uformowania si\u0119 kultury pomorskiej.<\/p>\n

Podstawowymi znaleziskami dotycz\u0105cymi kultury pomorskiej s\u0105 rozleg\u0142e cmentarzyska cia\u0142opalne z grobami skrzynkowymi. Do kom\u00f3r grobowych, wykonanych z kamieni i p\u0142yt kamiennych, wk\u0142adano od kilku do kilkunastu popielnic zawieraj\u0105cych skremowane ko\u015bci cz\u0142owieka. P\u0142ytkie po\u0142o\u017cenie takich grob\u00f3w i coraz intensywniejsze zabiegi rolnicze (zw\u0142aszcza g\u0142\u0119boka orka przy u\u017cyciu sprz\u0119tu mechanicznego) sprawi\u0142y, \u017ce w XX w. cz\u0119sto dochodzi\u0142o do przypadkowych odkry\u0107 i ods\u0142aniania ca\u0142ych zbior\u00f3w popielnic w grobach. O wielu takich zdarzeniach informowano archeolog\u00f3w, kt\u00f3rzy zabezpieczali zar\u00f3wno miejsce odkrycia, jak i same zabytki.<\/p>\n

Badania archeologiczne we wsi R\u0105b (powiat kartuski, gmina Przodkowo) podj\u0119to w latach 1989 i 1991 na skutek informacji o przypadkowym odkryciu. W latach 1997\u20132000 na stanowisku przeprowadzono regularne ratownicze badania wykopaliskowe, kt\u00f3re pozwoli\u0142y przebada\u0107 ca\u0142\u0105 przestrze\u0144 stanowiska. W trakcie bada\u0144 odkryto \u0142\u0105cznie 49 obiekt\u00f3w archeologicznych, w tym groby i tzw. obiekty towarzysz\u0105ce: paleniska, skupiska kamieni itp.<\/p>\n

Prezentowana popielnica zosta\u0142a wydobyta w\u0142a\u015bnie w R\u0119bie, a nast\u0119pnie zrekonstruowana. Jest to tak zwana popielnica twarzowa, z wymodelowanymi oczami i nosem. Na brzu\u015bcu znajduje si\u0119 wyobra\u017cenie r\u0105k. W uchach naczynia tkwi\u0105 kolczyki br\u0105zowe z paciorkami bursztynowymi.<\/p>\n

We wsp\u00f3\u0142czesnej archeologii uznaje si\u0119, \u017ce na tego typu popielnicach twarzowych pr\u00f3bowano by\u0107 mo\u017ce oddawa\u0107 indywidualne rysy osoby zmar\u0142ej. Dodatkowe elementy zdobienia, takie jak przedstawienie r\u0105k, wprowadzaj\u0105 nas w \u015bwiat kultury symbolicznej dawnych mieszka\u0144c\u00f3w Pomorza. W grafice i rze\u017abie staro\u017cytnej symbolizowa\u0142y one b\u0142ogos\u0142awi\u0105c\u0105 lub karz\u0105c\u0105 pot\u0119g\u0119 b\u00f3stwa.<\/p>\n

Z\u0142o\u017cone w tej popielnicy ko\u015bci ludzkie zosta\u0142y przebadane przez antropologa. W naczyniu znajdowa\u0142y si\u0119 szcz\u0105tki dw\u00f3ch os\u00f3b: kobiety zmar\u0142ej w wieku ok. 20\u201330 lat oraz dziecka zmar\u0142ego w wieku 0\u20137 lat.<\/p>\n

Muzeum Archeologiczne w Gda\u0144sku posiada w swoich zbiorach bardzo bogat\u0105 kolekcj\u0119 popielnic twarzowych kultury pomorskiej, w sumie kilkadziesi\u0105t naczy\u0144 o r\u00f3\u017cnych formach. Du\u017ca ich cz\u0119\u015b\u0107 jest eksponowana na wystawie w Domu Przyrodnik\u00f3w, czyli w siedzibie g\u0142\u00f3wnej Muzeum przy ulicy Mariackiej 25\/26.<\/p>\n

Kurator: Piotr Fudzi\u0144ski<\/em>
Tekst: Piotr Fudzi\u0144ski <\/em>
Zdj\u0119cia: Zofia Grunt, Dorota Rudnicka, Adam Kamrowski <\/em>
Opracowanie graficzne: Lidia Nadolska<\/em><\/p>\n

\n

Zabytek Miesi\u0105ca mo\u017cna zobaczy\u0107 w Domu Przyrodnik\u00f3w przy ul. Mariackiej 25\/26 w Gda\u0144sku.<\/p>\n

Mapa: https:\/\/archeologia.you2.pl\/archeologia_oddzialy\/dom-przyrodnikow\/<\/a> 
Godziny otwarcia: https:\/\/archeologia.you2.pl\/godziny-otwarcia\/<\/a><\/p>\n

Zapraszamy!<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Popielnica z cmentarzyska w R\u0119bie Malownicze Pojezierze Kaszubskie by\u0142o miejscem bogatego osadnictwa pradziejowego. Dla archeolog\u00f3w jednym z ciekawszych okres\u00f3w jest wczesna epoka \u017celaza (ok. 700\u2013400\/300 r. p.n.e.). To w\u0142a\u015bnie wtedy dosz\u0142o do uformowania si\u0119 kultury pomorskiej. Podstawowymi znaleziskami dotycz\u0105cymi kultury pomorskiej s\u0105 rozleg\u0142e cmentarzyska cia\u0142opalne z grobami skrzynkowymi. Do kom\u00f3r grobowych, wykonanych z kamieni i […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":1504,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-1505","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-zabytek-miesiaca-archiwum-2019"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1505","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1505"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1505\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1505"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1505"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1505"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}