{"id":8159,"date":"2021-08-03T08:55:34","date_gmt":"2021-08-03T06:55:34","guid":{"rendered":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/?p=8159"},"modified":"2023-01-16T11:19:32","modified_gmt":"2023-01-16T10:19:32","slug":"xiv-wieczny-ochraniacz-z-wyspy-spichrzow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archeologia.you2.pl\/en\/zabytek-miesiaca\/zabytek-miesiaca-archiwum-2021\/xiv-wieczny-ochraniacz-z-wyspy-spichrzow\/","title":{"rendered":"XIV-wieczny ochraniacz (rerebrace) z Wyspy Spichrz\u00f3w. Zabytek Miesi\u0105ca MAG – sierpie\u0144 2021"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/h2>\n

 <\/p>\n

W trakcie bada\u0144 wykopaliskowych na terenie gda\u0144skiej Wyspy Spichrz\u00f3w, przy ul. Spichrzowej 4 odkryto w 2007 roku tajemniczy element sk\u00f3rzany. Przez wiele lat przeznaczenie tego przedmiotu pozostawa\u0142o niewyja\u015bnione. Dopiero ostatnie badania Marloes Rijkelijkhuizen i Marquity Volken dowiod\u0142y, \u017ce mamy do czynienia ze sk\u00f3rzanym ochraniaczem na rami\u0119<\/strong> (ang. r<\/em>erebrace<\/em>).<\/h2>\n

 <\/p>\n

Najstarszym zidentyfikowanym ochraniaczem ramienia jest egzemplarz z Londynu, cho\u0107 i ten pocz\u0105tkowo zosta\u0142 b\u0142\u0119dnie zinterpretowany (badacze powi\u0105zali go z ko\u0144skim siod\u0142em). Londy\u0144ski ochraniacz wykonano ze sztywnej sk\u00f3ry i bogato udekorowano na ca\u0142ej powierzchni motywem florystycznym oraz fantazyjnymi przedstawieniami zwierz\u0105t. Dwa ochraniacze zidentyfikowano tak\u017ce w Dordrechcie (jeden z nich ma r\u00f3wnie\u017c odci\u015bni\u0119ty fantazyjny rysunek zwierz\u0119cia). Ostatni ochraniacz znaleziono w Wilnie, ten by\u0142 dodatkowo wzmocniony metalowymi szynami i rz\u0119dami nit\u00f3w.<\/p>\n

Ochraniacz gda\u0144ski ma typowy kszta\u0142t, nawi\u0105zuj\u0105cy do litery \u201eT\u201d. W\u0105sk\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 (zwr\u00f3con\u0105 w prawo) owija\u0142o si\u0119 wok\u00f3\u0142 ramienia i zapina\u0142o paskiem ze sprz\u0105czk\u0105. Zapi\u0119cie jednak nie zachowa\u0142o si\u0119, wida\u0107 wyra\u017anie \u015blad po oderwaniu fragmentu. Na g\u00f3rze i na dole znajduj\u0105 si\u0119 pary otwor\u00f3w do mocowania kolczugi, bielizny lub innych element\u00f3w ochronnych. Gda\u0144ski egzemplarz nie zosta\u0142 przygotowany ze wzmocnionej sk\u00f3ry (gotowanej, jak egzemplarze z Londynu czy Dordrechtu), a jedynie z dw\u00f3ch warstw stykaj\u0105cych si\u0119 ze sob\u0105 od strony mizdry. Sk\u00f3ra jest mi\u0119kka i delikatna. Os\u0142ony nie ozdobiono.<\/p>\n

Ochraniacz z Wyspy Spichrz\u00f3w na pewno nie by\u0142 u\u017cywany w walce<\/strong> (wida\u0107 to po jego konstrukcji); mi\u0119kka sk\u00f3ra nie zabezpieczy\u0142aby nikogo przed skutkami powa\u017cnego ciosu. Mo\u017cna go raczej uzna\u0107 za element ochrony \u0107wiczebnej.<\/p>\n

Gda\u0144ski zabytek pozyskano z warstw niwelacyjnych, wzmacniaj\u0105cych i podnosz\u0105cych teren. By\u0142y to tzw. warstwy \u015bmietniskowe, gdzie archeolodzy odkryli wiele odpad\u00f3w poprodukcyjnych. Warstw\u0119, z kt\u00f3rej pochodzi os\u0142ona, datuje si\u0119 na schy\u0142ek XIV wieku, ewentualnie XV wiek.<\/p>\n

 <\/p>\n

Tekst: Beata Ceynowa<\/em><\/strong>
\nZdj\u0119cie zabytku: Krzysztof Wi\u0105cek<\/em>
\nOpracowanie graficzne: Lidia Nadolska<\/em>
\nRedakcja: Marcin Fedoruk<\/em><\/p>\n

\n

UZUPE\u0141NIENIE WIEDZY
\n<\/strong><\/p>\n